Với việc đổi mới trong lập kế hoạch và tổ chức các hoạt động giám sát và thẩm tra tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết một cách khoa học, bài bản, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các Ban HĐND và các cơ quan, đơn vị của thành phố Hà Nội, chất lượng hoạt động của các Ban HĐND nói riêng và HĐND thành phố Hà Nội nói chung đã được nâng cao; thể hiện rõ vai trò, trách nhiệm của đại biểu, các Ban và Thường trực HĐND Thành phố; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả của cơ quan quyền lực chính quyền tại địa phương và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội Thủ đô.

HĐND thành phố Hà Nội khóa XV nhiệm kỳ 2016-2021 có cơ cấu tổ chức gồm 4 Ban (Ban Pháp chế, Ban Đô thị, Ban Kinh tế - Ngân sách, Ban Văn hóa - Xã hội). Mỗi Ban có 15 thành viên, trong đó có 01 đồng chí Trưởng Ban, 02 đồng chí Phó Trưởng Ban đều hoạt động chuyên trách; riêng Ban Văn hóa – Xã hội có thêm 01 đồng chí Ủy viên chuyên trách. Với số lượng nhiều các đồng chí chuyên trách, Ủy viên chuyên trách, đây là điểm thuận lợi để các Ban HĐND thành phố Hà Nội tổ chức tốt hơn các hoạt động trong nhiệm kỳ này. Cụ thể, hoạt động giám sát và thẩm tra các báo cáo, tờ trình, đề án, dự thảo nghị quyết tại kỳ họp HĐND của các Ban HĐND cấp tỉnh là nội dung quan trọng, được các Ban hết sức quan tâm, chủ động xây dựng kế hoạch và nội dung cụ thể, tham mưu, báo cáo Thường trực HĐND cho ý kiến và các Ban cùng phối hợp tổ chức thực hiện. Từ đầu nhiệm kỳ 2016-2021 đến nay, hoạt động này tại các Ban HĐND thành phố Hà Nội đã được Thường trực HĐND Thành phố đặc biệt quan tâm chỉ đạo sát sao và yêu cầu gắn với thực tiễn, trách nhiệm và chất lượng công việc nên đã có nhiều đổi mới, đạt hiệu quả cao trong công tác, góp phần nâng cao vị thế, hiệu lực, hiệu quả trong hoạt động của HĐND Thành phố nói chung và chất lượng hoạt động của các Ban HĐND Thành phố nói riêng.

1. Nâng cao chất lượng hoạt động giám sát của các Ban HĐND Thành phố

Thứ nhất, về việc xây dựng kế hoạch và lựa chọn nội dung giám sát

Kế hoạch giám sát của các Ban HĐND thành phố Hà Nội như thường lệ được xây dựng vào thời điểm cuối năm, việc xây dựng các nội dung giám sát được các Ban lựa chọn theo các tiêu chí như: Giám sát thực hiện các Chương trình, kế hoạch của Thành ủy Hà Nội; chỉ tiêu, tiêu chí, nội dung đã nêu trong Nghị quyết của HĐND Thành phố; một số nội dung Thành ủy giao Thường trực HĐND Thành phố thực hiện giám sát theo thẩm quyền; giám sát các nội dung còn nhiều tồn tại, hạn chế qua theo dõi báo cáo của các cơ quan; các vấn đề nổi cộm được dư luận quan tâm, các nội dung được phản ánh nhiều qua tiếp xúc cử tri, tiếp công dân… Việc chọn lựa nội dung giám sát của các Ban được xây dựng trên nội dung, chương trình công tác của Thường trực HĐND thành phố, được Văn phòng HĐND Thành phố tổng hợp chung vào kế hoạch công tác của Thường trực, các Ban và Văn phòng HĐND Thành phố hàng năm, làm cơ sở xuyên suốt để tổ chức thực hiện và đánh giá kết quả định kỳ.

Bên cạnh đó, trong quá trình triển khai thực hiện, đối với các nội dung phát sinh cần giám sát, Thường trực HĐND Thành phố Hà Nội sẽ chủ động phân công, giao nhiệm vụ cho các Ban HĐND Thành phố bổ sung vào kế hoạch giám sát và triển khai thực hiện cho phù hợp với nội dung công việc chung và đảm bảo tiến độ, chất lượng.

Việc lựa chọn nội dung, vấn đề giám sát là điều kiện cần đảm bảo chất lượng cuộc giám sát thành công. Việc này đã được Thường trực, các Ban HĐND Thành phố Hà Nội đổi mới trong công tác điều hành, phối hợp, phân giao nhiệm vụ và then chốt là các Ban đã chủ động nghiên cứu tài liệu chuyên môn, văn bản chỉ đạo điều hành của Thành phố và bám sát vấn đề thực để lựa chọn những nội dung giám sát phù hợp, lựa chọn đúng vấn đề, đúng trọng tâm giám sát.

Thứ hai, việc lựa chọn đối tượng và thời điểm giám sát

Nhằm đảm bảo các đối tượng giám sát có đủ thời gian chuẩn bị báo cáo và làm việc với Đoàn giám sát hiệu quả, các Ban HĐND Thành phố đã chủ động phối hợp, cung cấp thông tin lẫn nhau về các đơn vị và thời điểm giám sát giúp việc giám sát các cơ quan, đơn vị, đặc biệt là khối 30 quận, huyện, thị xã của Thành phố được hài hòa, đảm bảo không giám sát trùng thời gian và giám sát đơn vị quận huyện 01 lần trong năm, tiết giảm tối đa việc giám sát một đơn vị quận huyện 2 lần trong 01 năm.

Việc đổi mới này cũng giúp nâng cao chất lượng báo cáo, nội dung làm việc của đối tượng giám sát với Đoàn giám sát, qua đó cung cấp thêm thông tin, tư liệu để báo cáo giám sát được đầy đủ, chất lượng.

Thứ ba, về phương thức và hình thức giám sát

Căn cứ nội dung, đối tượng giám sát, các Ban HĐND Thành phố lựa chọn hình thức giám sát một cách linh hoạt, khoa học. Giám sát có thể chỉ thông qua báo cáo hoặc kết hợp cả giám sát trực tiếp và làm việc tại thực địa nhằm đảm bảo hiệu quả, chất lượng cuộc giám sát.

Trong phương thức giám sát cũng đã có sự linh hoạt trong việc tổ chức buổi làm việc trực tiếp với đối tượng giám sát. Ví dụ Ban Đô thị giám sát với cụm các quận/huyện co chung 01 đơn vị xử lý rác thải, qua đó giúp xử lý chung nhóm vấn đề còn tồn tại trên địa bàn cụm các quận/huyện. Việc này giúp giảm thời gian và tăng hiệu quả, chất lượng cuộc giám sát đáng kể.

Thứ tư, các Ban phối hợp giám sát để tham mưu Thường trực HĐND Thành phố các nội dung giám sát, giải trình, chất vấn có chất lượng và hiệu quả

Trong nhiệm kỳ này, Thường trực HĐND thành phố Hà Nội đã có chủ trương đổi mới trong công tác thực hiện giám sát, giải trình và tổ chức các phiên chất vấn tại kỳ họp HĐND Thành phố. Từ năm 2016 đến nay, HĐND Thành phố tổ chức được 7 đợt giám sát; Thường trực HĐND Thành phố tổ chức 05 phiên giải trình; đồng thời phiên chất vấn tại kỳ họp liên tục được đổi mới theo tinh thần nghiêm túc, xây dựng, trách nhiệm và hiệu quả. Để chuẩn bị các nội dung này,  Thường trực HĐND chỉ đạo các Ban HĐND Thành phố phối hợp tổ chức giám sát, khảo sát các nội dung liên quan; phân công rõ Ban chủ trì và Ban phối hợp, nhằm phát huy trí tuệ tập thể. Công tác phối hợp giữa các Ban HĐND Thành phố thực sự đã phát huy hiệu quả, giúp các đồng chí chuyên trách, thành viên các Ban HĐND Thành phố nắm rõ, hiểu sâu vấn đề để làm nguyên liệu phục vụ giám sát, chất vấn, giải trình của HĐND, Thường trực HĐND Thành phố cũng như phục vụ trực tiếp trong nhiệm vụ công tác của các Ban.

Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, các Ban HĐND Thành phố đã  tổ chức được 122 cuộc giám sát, khảo sát chuyên đề. Qua đánh giá của các cơ quan, đơn vị trên địa bàn thành phố Hà Nội cho thấy, hoạt động giám sát các Ban HĐND Thành phố được thống nhất chỉ đạo ngay từ khâu chuẩn bị nội dung, xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình đảm bảo đúng kế hoạch, đúng trọng tâm, trọng điểm, sát thực tiễn các vấn đề quan trọng, liên quan đến các vấn đề dân sinh bức xúc của Thủ đô. Các báo cáo kết quả giám sát đảm bảo tính khái quát, rõ ràng, cụ thể, nêu bật được những kết quả đạt được; những vướng mắc, hạn chế và nguyên nhân cụ thể; tổng hợp, đưa ra những giải pháp, kiến nghị, đề xuất để triển khai tốt các yêu cầu, nhiệm vụ trong thời gian tới. Đồng thời được gửi tới các đối tượng giám sát, các cơ quan liên quan để thực hiện, gửi Thường trực Thành ủy để báo cáo, chỉ đạo và được công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng để cử tri và Nhân dân theo dõi, giám sát.

Đặc biệt, quá trình theo dõi việc giải quyết các kết luận giám sát, thực hiện tái giám sát được chú trọng, được phân giao theo từng lĩnh vực tới các Ban HĐND Thành phố. Đồng thời có văn bản đôn đốc, nhắc nhở nếu chậm giải quyết hoặc đưa vào nội dung chất vấn tại kỳ họp, phiên giải trình của Thường trực HĐND. Việc triển khai của các cơ quan có thẩm quyền giải quyết được thực hiện quyết liệt. Đến nay, cơ bản toàn bộ các kết luận giám sát các Ban đều đã và đang được thực hiện nghiêm túc. Qua đó, phát huy vai trò của HĐND  trong hoạt động giám sát, có tác động quan trọng đảm bảo thực hiện tốt các quy định của pháp luật, thực hiện các chủ trương, chỉ tiêu, nhiệm vụ, giải pháp thực hiện Nghị quyết của HĐND, đồng thời phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh, quốc phòng của Thủ đô.

2. Nâng cao chất lượng  hoạt động thẩm tra báo cáo, tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết trình tại kỳ họp HĐND Thành phố

Công tác thẩm tra báo cáo, tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết tại kỳ họp HĐND Thành phố được các Ban HĐND Thành phố luôn quan tâm, chú trọng, coi đây là một bước chuẩn bị quan trọng nhất cho thành công của kỳ họp HĐND Thành phố. Các Ban HĐND Thành phố đã có một số đổi mới về phương pháp, quy trình nhằm chuẩn bị đầy đủ, chu đáo nhất cho kỳ họp HĐND Thành phố như sau:

Công tác phối hợp các sở ngành thuộc UBND Thành phố rà soát các nội dung tại kỳ họp

Căn cứ quy định của Luật, Nghị định và các văn bản quy phạm pháp luật,  các Ban HĐND thành phố Hà Nội đã chủ động rà soát, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan sở ngành về các nội dung cần thực hiện để chuẩn bị kỳ họp HĐND Thành phố. Đồng thời, tham mưu Thường trực HĐND Thành phố có văn bản đề nghị UBND Thành phố thống nhất chương trình, nội dung kỳ họp HĐND Thành phố. Mặt khác, trong quá trình chuẩn bị các bước xây dựng Nghị quyết, các Ban HĐND tiếp tục phối hợp với các cơ quan sở, ngành tham mưu các nội dung trình tại kỳ họp một cách kỹ càng, liên tục, đặc biệt là trong việc phối hợp xây dựng các Nghị quyết chuyên đề và Nghị quyết pháp quy theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015.

Đối với một số nội dung cần có thêm thông tin phục vụ thẩm tra các Ban HĐND Thành phố luôn chủ động đề xuất, phối hợp với các cơ quan sở ngành, đơn vị tổ chức khảo sát, làm việc trực tiếp tại cơ sở; đặc biệt có một số nội dung còn mời thêm các nhà khoa học, các chuyên gia trong lĩnh vực được thẩm tra. Nhờ đó, các Ban HĐND thành phố Hà Nội luôn ở thế chủ động trong việc góp ý kiến về Tờ trình, dự thảo Nghị quyết UBND Thành phố trình, luôn kịp thời xử lý các công việc phát sinh trong quá trình thẩm tra, đảm bảo chất lượng và tiến độ phục vụ kỳ họp HĐND Thành phố.

Công tác thẩm tra chuẩn bị kỳ họp

Việc thẩm tra các báo cáo, tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết phục vụ kỳ họp HĐND Thành phố được các Ban phối hợp chặt chẽ với UBND, các cơ quan thuộc UBND Thành phố để đảm bảo thời gian tổ chức thẩm tra theo quy định cũng như chất lượng các tài liệu tình kỳ họp. Đồng thời, các đồng chí thành viên Ban luôn chủ động phối hợp sớm, tham gia thẩm tra các nội dung của Ban giúp báo cáo thẩm tra được đầy đủ, đánh giá các báo cáo, tờ trình, đề án từ nhiều góc độ khác nhau giúp cho báo cáo thẩm tra được trọn vẹn để kịp thời yêu cầu UBND Thành phố giải trình bổ sung, hoàn thiện nội dung trình, giúp đại biểu HĐND Thành phố có thêm thông tin để quyết nghị tại kỳ họp.

Đối với các nội dung lớn, cần có sự chuẩn bị, tham góp ý kiến của nhiều sở ngành, tiếp thu ý kiến của Ủy ban MTTQ Thành phố và có nhiều ý kiến, quan điểm khác nhau, các Ban HĐND Thành phố luôn chủ động mời thêm thành phần tham gia thẩm tra là các đồng chí đại diện lãnh đạo HĐND, UBND Thành phố nhằm nêu rõ quan điểm, báo cáo giải trình trực tiếp tại hội nghị thẩm tra; nhờ đó các nội dung thẩm tra của các Ban được hoàn thiện đầy đủ hơn, có tính phản biện cao hơn, tiếp thu được đầy đủ các ý kiến chỉ đạo hơn.

Nhìn chung, công tác thẩm tra và chuẩn bị các nội dung phục vụ kỳ họp HĐND Thành phố đã được các Ban HĐND thành phố Hà Nội tổ chức thực hiện khoa học, nghiêm túc với tinh thần trách nhiệm cao, chất lượng và đạt hiệu quả; nhờ có sự vào cuộc ngay từ ban đầu nên chất lượng báo cáo thẩm tra và các dự thảo Nghị quyết được đại biểu đánh giá cao, phù hợp với thực tiễn của Thành phố cũng như quy định của pháp luật. Các hoạt động cụ thể này đã góp phần tổ chức các kỳ họp HĐND thành phố Hà Nội thành công, quyết nghị được nhiều nội dung lớn, quan trọng, có tính lan tỏa đến HĐND các quận huyện trong thành phố Hà Nội và các địa phương trong cả nước.

Với việc đổi mới trong lập kế hoạch và tổ chức các hoạt động giám sát và thẩm tra tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết một cách khoa học, bài bản, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các Ban HĐND và các cơ quan, đơn vị của thành phố Hà Nội, chất lượng hoạt động của các Ban HĐND nói riêng và HĐND thành phố Hà Nội nói chung đã được nâng cao; thể hiện rõ vai trò, trách nhiệm của đại biểu, các Ban và Thường trực HĐND Thành phố; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả của cơ quan quyền lực chính quyền tại địa phương và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội Thủ đô.

Lượt xem: 1743