Trong những năm qua, Ban Pháp chế HĐND Thành phố, quận, huyện, thị xã đã từng bước đổi mới phương thức, nâng cao chất lượng hoạt động. Công tác thẩm tra được Thường trực HĐND quan tâm chỉ đạo, điều hòa phối hợp chặt chẽ, Ban Pháp chế tiến hành tích cực, khẩn trương, đảm bảo quy định của pháp luật. Chất lượng thẩm tra đã được nâng lên, thể hiện rõ quan điểm, chính kiến của Ban Pháp chế, cung cấp nhiều thông tin giúp cho đại biểu HĐND xem xét, quyết định tại kỳ họp.

         Thực hiện Đề án 04- ĐA/TU của Thành ủy về “Nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của HĐND các cấp thành phố Hà Nội giai đoạn 2011-2016”, Kế hoạch của Thường trực HĐND Thành phố triển khai thực hiện Đề án 04-ĐA/TU của Thành ủy, ngày 5/4/2013, Ban Pháp chế HĐND Thành phố tổ chức hội nghị chuyên đề với Ban Pháp chế HĐND quận, huyện, thị xã trao đổi về chủ đề "Thực trạng và giải pháp nâng cao chất lượng thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND đối với các báo cáo, đề án trình HĐND".

Đến dự Hội nghị có đồng chí Ngô Thị Doãn Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐNDThành phố; các đồng chí Thường trực HĐND Thành phố; đại diện lãnh đạo các ban HĐND, Văn phòng Đoàn ĐBQH&HĐND Thành phố; đại diện Thường trực HĐND, các đồng chí Trưởng, Phó Ban Pháp chế 29 quận, huyện, thị xã thuộc thành phố Hà Nội.

Qua báo cáo đề dẫn, báo cáo và ý kiến tham luận của các đại biểu, tiếp thu ý kiến phát biểu chỉ đạo của đồng chí Ngô Thị Doãn Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội, Hội nghị thống nhất như sau:

1.  Hội nghị khẳng định kết quả đạt được trong công tác thẩm tra của Ban Pháp chế đối với các báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết trình HĐND.

- Trong những năm qua, Ban Pháp chế HĐND Thành phố, quận, huyện, thị xã đã từng bước đổi mới phương thức, nâng cao chất lượng hoạt động. Công tác thẩm tra được Thường trực HĐND quan tâm chỉ đạo, điều hòa phối hợp chặt chẽ, Ban Pháp chế tiến hành tích cực, khẩn trương, đảm bảo quy định của pháp luật.

- Hàng năm, căn cứ chương trình xây dựng nghị quyết, chương trình giám sát của HĐND, Ban Pháp chế HĐND Thành phố, quận, huyện, thị xã đã chủ động tổ chức triển khai giám sát việc chấp hành pháp luật, thực thi pháp luật của các cơ quan hành chính, cơ quan tư pháp, nắm bắt thông tin phục vụ công tác thẩm tra.

- Quy trình, trình tự thẩm tra được thực hiện theo quy định của pháp luật, có sự vận dụng linh hoạt, sáng tạo, đổi mới, cải tiến phương thức thẩm tra phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương.

- Về cơ bản chất lượng thẩm tra, chất lượng báo cáo thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND Thành phố, quận, huyện, thị xã đã được nâng lên, thể hiện rõ quan điểm,chính kiến của Ban đối với những vấn đề, nội dung thẩm tra, cung cấp nhiều thông tin giúp cho đại biểu HĐND phân tích, đánh giá, xem xét, quyết định tại kỳ họp.

Những kết quả đạt được trong công tác thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND Thành phố, quận, huyện, thị xã trong thời gian qua đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao năng lực, chất lượng, hiệu quả hoạt động của HĐND các cấp.

2. Hội nghị xác định rõ những mặt hạn chế còn tồn tại trong công tác thẩm tra của Ban Pháp chế đối với các báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết trình HĐND.

- Tuy đã có nhiều cố gắng, song công tác chuẩn bị hồ sơ, tài liệu thẩm tra của cơ quan soạn thảo thường chưa đảm bảo tiến độ, còn một số báo cáo, đề án, dự thảo nghị quyết chuyên đề chuẩn bị chưa kỹ, chất lượng chưa cao.

- Việc gửi hồ sơ, tài liệu của cơ quan soạn thảo đến Thường trực HĐND, Ban Pháp chế để thẩm tra trong nhiều kỳ họp HĐND thường chậm, chưa đúng thời hạn quy định của Luật, ảnh hưởng đến thời gian, chất lượng thẩm tra.

- Công tác phối hợp giữa Ban Pháp chế HĐND với UBND, cơ quan chuyên môn của UBND, Tòa án nhân dân, Viện Kiểm sát nhân dân cùng cấp trong công tác chuẩn bị tài liệu thẩm tra có lúc, có việc chưa thường xuyên, chưa chặt chẽ, hiệu quả chưa cao.

- Chất lượng thẩm tra, chất lượng Báo cáo thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND một số quận, huyện chưa đáp ứng yêu cầu, nội dung thẩm tra chưa có chiều sâu, tính phản biện chưa cao, cá biệt còn xuôi chiều.

- Hoạt động giám sát, khảo sát thực tế nắm bắt thông tin phục vụ công tác thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND một số quận huyện còn hạn chế, số lượng các cuộc giám sát tình hình chấp hành pháp luật của các cơ quan hành chính, thực thi pháp luật của các cơ quan tư pháp cùng cấp chưa nhiều, nội dung giám sát chưa sâu, hiệu quả giám sát chưa cao.

- Một số thành viên Ban Pháp chế HĐND chưa phát huy hết vai trò, trách nhiệm, kỹ năng thẩm tra còn hạn chế; việc cung cấp thông tin về những nội dung thẩm tra, điều kiện đảm bảo cho hoạt động thẩm tra còn hạn chế.

3. Hội nghị thống nhất một số vấn đề cần phải khắc phục trong hoạt động thẩm tra và giải pháp chủ yếu để thực hiện tốt trong thời gian tới nhằm nâng cao chất lượng thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND đối với các báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết trình HĐND.

        3.1. Khắc phục triệt để những nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng thẩm tra, UBND, các cơ quan chuyên môn của UBND, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân, cơ quan Thi hành án cùng cấp cần tăng cường trách nhiệm, nâng cao chất lượng soạn thảo các báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết trình HĐND. Nội dung báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết khi soạn thảo cần được nghiên cứu, đối chiếu kỹ với các quy định của Hiến pháp, pháp luật, đảm bảo các căn cứ pháp lý, phù hợp thực tiễn địa phương, tính khả thi cao. Đảm bảo tiến độ thời gian soạn thảo và thực hiện việc gửi hồ sơ, tài liệu thẩm tra cho Thường trực HĐND, Ban Pháp chế HĐND đúng thời hạn theo quy định của Luật. Ban Pháp chế HĐND cần có thái độ kiên quyết trước các báo cáo, đề án chuẩn bị sơ sài, thiếu căn cứ, không đạt yêu cầu; khắc phục tính hình thức, tư tưởng ngại va chạm, xuôi chiều trong thẩm tra.

         3.2.Thường trực HĐND cần chủ động phân công, nắm và điều hòa các hoạt động thẩm tra, bảo đảm quy định của pháp luật. Căn cứ vào nội dung, chương trình kỳ họp đã xác định, Thường trực HĐND sớm phân công các Ban HĐND  thẩm tra các nội dung trình kỳ họp. Các nội dung thuộc trách nhiệm thẩm tra của nhiều Ban, phân công một Ban chủ trì, thường xuyên nắm tình hình, tiến độ thẩm tra của các Ban, cho ý kiến khi cần thiết.

         3.3.Ban Pháp chế HĐND cần xây dựng kế hoạch chi tiết cho công tác thẩm tra của Ban, phân công nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên trong Ban; nắm chắc quy định của pháp luật và nghị quyết của cấp ủy Đảng liên quan đến nội dung thẩm tra; sưu tầm đủ tư liệu, tài liệu và thông tin phục vụ thẩm tra; đặc biệt quan tâm đến sự phối hợp chặt chẽ giữa các Ban và các Ban của HĐND với các cơ quan hữu quan, nhất là cơ quan soạn thảo ngay từ khi chuẩn bị báo cáo, đề án, tờ trình, dự thảo nghị quyết;

        3.4. Thành viên Ban Pháp chế HĐND cần dành thời gian thỏa đáng để tham gia đầy đủ các hoạt động của Ban. Chủ động trong công tác thu thập thông tin, nghiên cứu, tìm hiểu sâu, kỹ tình hình kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh và những vấn đề liên quan đến chấp hành pháp luật, thực thi pháp luật ở địa phương để tham gia đóng góp tích cực, thẳng thắn, hiệu quả vào hoạt động thẩm tra của Ban.

        3.5. Trong thẩm tra cần xác định nội dung trọng tâm thẩm tra để ưu tiên điều kiện và thời gian thẩm tra; tùy theo nội dung, tính chất của từng nội dung, báo cáo, đề án để lựa chọn phương pháp thẩm tra phù hợp, kết hợp nghe cơ quan soạn thảo báo cáo với kết quả nghiên cứu, khảo sát thực tế, sử dụng số liệu thống kê, so sánh để bảo đảm tính khách quan, khoa học. Đối với những vấn đề trong thẩm tra còn có ý kiến khác nhau, cần trao đổi, thống nhất với UBND; khi cần thiết xin ý kiến chỉ đạo của cấp ủy địa phương, nhất là những vấn đề lớn, quan trọng cần có sự thống nhất trong nhận thức và tổ chức thực hiện.

        3.6.Coi trọng chất lượng, nâng cao tính xây dựng, gợi mở, tính phản biện trong các Báo cáo thẩm tra. Các Báo cáo thẩm tra nội dung phải khách quan, đầy đủ, thể hiện rõ trách nhiệm, quan điểm và chính kiến của Ban để các Đại biểu quan tâm cho ý kiến.

         3.7. Nâng cao chất lượng giám sát, khảo sát thu thập thông tin phục vụ thẩm tra, căn cứ chương trình giám sát của HĐND hàng năm, nội dung kỳ họp đã được xác định và nhiệm vụ thẩm tra được Thường trực HĐND phân công, Ban Pháp chế HĐND cần chủ động có kế hoạch giám sát, khảo sátđánh giá tình hình chấp hành pháp luật, hoạt động của các cơ hành chính, cơ quan quan tư pháp trên địa bànđể nắm bắt thông tin phục vụ thẩm tra. Nội dung giám sát cần lựa chọn những vấn đề lớn, cơ bản chi phối đến việc hoàn thành các chỉ tiêu, mục tiêu, nhiệm vụ kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh, tình hình chấp hành pháp luật của địa phương nói chung, và những vấn đề thuộc chức năng nhiệm vụ của các cơ quan tư pháp, những vấn đề nổi cộm trên lĩnh vực pháp chế được đông đảo cơ sở, cử tri quan tâm, có kiến nghị. Phương pháp giám sát phù hợp, giám sát cả về chiều rộng và chiều sâu. Hình thức giám sát có thể kết hợp giám sát, khảo sát trực tiếp với giám sát qua báo cáo để năm bắt thông tin một cách toàn diện. Chú ý sự phối hợp chặt chẽ với Ủy ban MTTQ cũng như với các cơ quan chuyên môn nhằm phát huy sức mạnh tổng hợp trong hoạt động giám sát, đánh giá đúng đắn và khách quan vấn đề hoặc nội dung giám sát. Trong năm 2013, Ban Pháp chế HĐND quận, huyện thị xã phối hợp chặt chẽ với Thường trực HĐND, Ban Pháp chế HĐND Thành phố giám sát việc thực hiện Nghị quyết số 19 của HĐND Thành phố về hỗ trợ các cơ quan tư pháp theo Nghị quyết số 49 của Bộ chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020.

          3.8. Đảm bảo các điều kiện cần thiết phục vụ thẩm tra, Văn phòng HĐND và UBND cần phân công lãnh đạo Văn phòng phụ trách tham mưu, phục vụ hoạt động của HĐND. Bố trí chuyên viên chuyên trách giúp việc cho HĐND. Đẩy mạnh cải cách hành chính, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đảm bảo các điều kiện về phương tiện, vật chất, kinh phí phục vụ hoạt động  của các Ban HĐND. Tổ chức phục vụ chu đáo các hoạt động giám sát, thẩm tra của Pháp chế HĐND.

        3.9. Trong phạm vi trách nhiệm của mình, Ban Pháp chế HĐND Thành phố sẽ thường xuyên quan tâm, theo dõi, tăng cường phối hợp với Thường trực HĐND, Ban Pháp chế HĐND các quận, huyện trong các hoạt động nói chung và công tác thẩm tra nói riêng.

4. Hội nghị thống nhất một số kiến nghị với Quốc hội,  Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ.

Một là, đề nghị Quốc hội sớm xem xét ban hành Luật Giám sát của HĐND, trong đó: quy định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn giám sát của HĐND cũng như Thường trực HĐND, các Ban HĐND, các tổ đại biểu HĐND và đại biểu HĐND. Trách nhiệm và nghĩa vụ của các cơ quan giám sát và các đối tượng chịu sự giám sát, đặc biệt là quy định rõ về chế tài trong việc thực hiện các kiến nghị sau giám sát của HĐND các cấp, nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả giám sát của HĐND.

Hai là, sớm nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật tổ chức HĐND và UBND, Quy chế hoạt động của HĐND, trong đó quy định rõ hơn công tác thẩm tra của HĐND; quy định cụ thể hơn trách nhiệm của Thường trực HĐND đối với các hoạt động thẩm tra của các Ban HĐND; bổ sung các quy định về trách nhiệm của UBND, các cơ quan trong việc soạn thảo và trình kỳ họp HĐND các báo, đề án trình HĐND.

Ba là: đề nghị Quốc hội, Chính phủ, HĐND Thành phố thường xuyên thông tin, tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn, trao đổi kinh nghiệm hoạt động của các cơ quan dân cử từ Trung ương đến địa phương, đặc biệt là các kỹ năng quan trọng như thẩm tra, giám sát, chất vấn, tiếp công dân cho đại biểu HĐND, chuyên viên Văn phòng giúp việc HĐND.

BAN PHÁP CHẾ HĐND TP HÀ NỘI

Lượt xem: 468