Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Cho ý kiến về dự án Luật Công an xã

Theo Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, việc kế thừa pháp lệnh, tiếp tục quy định công an xã là lực lượng vũ trang bán chuyên trách như trong dự thảo là phù hợp vì quy định này không làm tăng biên chế của công chức cơ sở và phù hợp với nguyên tắc không phân cấp cho địa phương đặc biệt là cấp cơ sở những lĩnh vực thuộc quyền quốc phòng, an ninh và ngoại giao. Chúng ta có hơn 11.000 xã, nếu nâng lên thành chính quy thì bộ máy nhà nước sẽ ra sao.

Chiều 15/8, tiếp tục chương trình phiên họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV, Ủy ban thường vụ Quốc hội cho ý kiến lần đầu về dự án Luật công an xã. Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ điều khiển phiên họp.

 

Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ điều khiển phiên họp. Ảnh: Đình Nam

Theo Tờ trình do Thứ trưởng Bộ công an Lê Quý Vương trình bày dự thảo Luật công an xã gồm 05 chương, 47 điều. So với Pháp lệnh Công an xã (gồm 05 Chương, 25 Điều), dự thảo Luật đã bổ sung 22 Điều, quy định về nhiệm vụ, quyền hạn, hoạt động của Công an xã và bố trí lực lượng Công an xã; bảo đảm điều kiện hoạt động đối với Công an xã; Quản lý nhà nước về Công an xã.

Ban hành Luật công an xã là cần thiết

Theo Tờ trình của Chính phủ, trong tình hình đất nước đã có những thay đổi như hiện nay, các quy định của Pháp lệnh Công an xã về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức, hoạt động và chế độ, chính sách đối với Công an xã đã bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập, chưa đáp ứng được yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự ở cơ sở trong tình hình mới. Thực tế đó đòi hỏi phải có một văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực pháp lý cao hơn để quy định đầy đủ, toàn diện về tổ chức, hoạt động của Công an xã, cũng như chế độ, chính sách, bảo đảm các điều kiện hoạt động và những vấn đề khác có liên quan tới lực lượng Công an xã nhằm đáp ứng yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội ở địa bàn cơ sở trong tình hình hiện nay và những năm tiếp theo.

Đồng ý với sự cần thiết ban hành luật, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho rằng dự thảo Luật đủ điều kiện để trình ra Kì họp thứ II, Quốc hội khóa XIV. Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, việc nâng từ pháp lệnh lên luật sau tổng kết 07 năm thi hành Pháp lệnh Công an xã (2009-2015) là cần thiết, song cần rà soát đảm bảo tính thống nhất đồng bộ giữa những quy định về luật này với các luật có liên quan để tránh chồng chéo.

Quy định quá nhiều quyền hạn cho công an xã

Theo dự thảo Luật công an xã, nhiệm vụ, quyền hạn của Công an xã về cơ bản được kế thừa trên cơ sở các quy định còn phù hợp của Pháp lệnh Công an xã và bổ sung các nhiệm vụ, quyền hạn được quy định trong nhiều đạo luật như Luật cư trú, Luật tố tụng hình sự, Luật tổ chức cơ quan điều tra hình sự, Luật thi hành án hình sự, Luật xử lý vi phạm hành chính, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật phòng cháy và chữa cháy, Luật căn cước công dân, Luật tổ chức cơ quan điều tra hình sự, Pháp lệnh quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ... và phù hợp với yêu cầu thực tiễn trong tổ chức, hoạt động của Công an xã.

Cho ý kiến về vấn đề này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng Phan Thanh Bình cho rằng, trách nhiệm của công an xã tại dự thảo Luật được quy định quá nhiều. Có 11 điều quy định nhiệm vụ của công an xã bao gồm: nắm tình hình an ninh, trật tự, an toàn xã hội; tiếp nhận, phân loại, xử lý các vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn xã; xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh chống tội phạm, tệ nạn xã hội và vi phạm pháp luật khác trên địa bàn xã; thực hiện công tác quản lý cư trú, căn cước công dân và các giấy tờ đi lại…Theo Chủ nhiệm Ủy ban, với trách nhiệm nặng nề và cơ chế chính sách không phải biên chế chính quy, liệu có đảm bảo tuyển dụng được lực lượng công an xã đúng tầm để thực hiện được hết nhiệm vụ trên hay không.

Đồng tình với ý kiến trên, Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ cũng cho rằng Ủy ban thẩm tra nên rà soát lại nhiệm vụ quyền hạn của công an xã để đảm bảo tính khả thi của các quy định này. Bởi công an xã là lực lượng bán chuyên trách,việc đào tạo, bồi dưỡng có sự hạn chế nhưng lại có nhiều nhiệm vụ ở mức độ quan trọng, liên quan đến quyền con người, quyền công dân.

 

Thứ trưởng Bộ công an Lê Quý Vương trình bày, dự thảo Luật

Công an xã là lực lượng vũ trang bán chuyên trách

Báo cáo thẩm tra của Ủy ban thường vụ Quốc hội đồng tình với Chính phủ về việc xác định Công an xã là lực lượng vũ trang bán chuyên trách, vì cho rằng, thực tiễn hoạt động của lực lượng Công an xã theo mô hình này đã phát huy tốt vai trò nòng cốt trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn xã, không phát sinh vướng mắc gì lớn. Việc giữ nguyên địa vị pháp lý như vậy sẽ không làm phát sinh tổ chức, biên chế, phù hợp với Nghị quyết số 39-NQ/TW ngày 17/4/2015 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức.

Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển đồng tình với khoản I, điều 3 của dự thảo Luật quy định công an xã là lực lượng vũ trang bán chuyên trách. Bởi trong thực tế, an ninh là an ninh nhân dân, quốc phòng là quốc phòng toàn dân, ở cấp cơ sở, lực lượng công an xã là nòng cốt cho phong trào giữ vững an ninh. Người công an xã sống cùng dân, nắm tình hình và xử lí các vấn đề xảy ra. Chính quy hóa toàn bộ lực lượng này thì ko phù hợp, không hòa vào với dân.

Theo Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, việc kế thừa pháp lệnh, tiếp tục quy định công an xã là lực lượng vũ trang bán chuyên trách như trong dự thảo là phù hợp vì quy định này không làm tăng biên chế của công chức cơ sở và phù hợp với nguyên tắc không phân cấp cho địa phương đặc biệt là cấp cơ sở những lĩnh vực thuộc quyền quốc phòng, an ninh và ngoại giao. Chúng ta có hơn 11.000 xã, nếu nâng lên thành chính quy thì bộ máy nhà nước sẽ ra sao.

Phát biểu kết thúc phiên làm việc, Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ đề nghị ban soạn thảo hoàn chỉnh dự thảo Luật, Ủy ban Quốc phòng và An ninh phối hợp cơ quan soạn thảo và các cơ quan hữu quan thẩm tra chính thức dự thảo Luật để trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến tại Kỳ họp Quốc hội thứ 2 sắp tới.

Theo quochoi.vn

Lượt xem: 502

Bình luận bài viết

Chưa có bình luận nào.

Xem nhiều nhất

Quốc hội thảo luận về Dự án Luật Tình trạng khẩn cấp

Hoạt động tại các kỳ họp 1 ngày trước

Chiều 23/6/2025, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ chín, các đại biểu Quốc hội thảo luận ở tổ về Dự án Luật Tình trạng khẩn cấp; Dự án Luật Chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù; Dự án Luật Dẫn độ. Đồng chí Phạm Thị Thanh Mai, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND Thành phố, Phó Trưởng đoàn ĐBQH Thành phố chủ trì buổi thảo luận tại tổ Hà Nội. Cùng dự có các vị đại biểu Quốc hội thuộc Đoàn ĐBQH Thành phố. Quang cảnh buổi thảo luận tại tổ Hà Nội Thảo luận tại tổ, đại biểu nhất trí cao với việc cần thiết ban hành Luật Tình trạng khẩn cấp, vì đây là yêu cầu khách quan xuất phát từ thực tiễn và phù hợp với Hiến pháp 2013. Trong bối cảnh thiên tai, dịch bệnh, sự cố môi trường và những thách thức an ninh ngày càng phức tạp, hệ thống pháp luật hiện hành chủ yếu dựa trên Pháp lệnh về tình trạng khẩn cấp năm 2000 đã không còn phù hợp. Đại biểu Nguyễn Thị Lan phát biểu thảo luận Quan tâm đến nguyên tắc hoạt động trong tình trạng khẩn cấp (Điều 3), đại biểu Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam cho rằng, dự thảo đã quy định rõ các nguyên tắc cốt lõi, bám sát Hiến pháp 2013 và pháp luật quốc tế; trong đó, có nguyên tắc hạn chế quyền con người trong tình trạng khẩn cấp theo hướng cần thiết và không phân biệt đối xử; quy định rõ việc miễn trừ trách nhiệm để khuyến khích quyết định kịp thời của người thực thi công vụ. Tuy nhiên, để hoàn thiện Dự thảo Luật, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo xem xét bổ sung và làm rõ hơn về nguyên tắc hạn chế quyền con người, quyền công dân không chỉ “thật sự cần thiết” mà còn phải “tương xứng với tính chất và mức độ nguy hiểm của tình trạng khẩn cấp” để bảo đảm đúng tinh thần Hiến pháp 2013 và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Đồng thời, bổ sung nguyên tắc bảo đảm công khai, minh bạch thông tin và tăng cường vai trò giám sát của Quốc hội, MTTQ Việt Nam và các tổ chức nhân quyền trong quá trình áp dụng biện pháp khẩn cấp. Đặc biệt, cần quy định chặt chẽ hơn các điều kiện miễn trừ trách nhiệm để tránh lạm quyền, bảo đảm quyết định của người thực thi công vụ phải dựa trên căn cứ khách quan, không vì mục đích vụ lợi cá nhân. Nhấn mạnh sự cần thiết phải ban hành Luật Tình trạng khẩn cấp, đại biểu - Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, Phó Chủ tịch Hội đồng trị sự kiêm Trưởng Ban Hoằng Pháp Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam cho rằng, cần định nghĩa cụ thể, chi tiết về các loại tình trạng khẩn cấp (an ninh, y tế, thiên tai, quốc phòng…) và tiêu chí rõ ràng cũng như xây dựng cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ. Đại biểu Thích Bảo Nghiêm kiến nghị, cơ quan soạn thảo cần rà soát tính thống nhất với các luật hiện hành, tránh chồng lấn, mâu thuẫn pháp luật. Trong đó, tăng cường bảo vệ quyền con người bằng cách quy định nguyên tắc, điều kiện và giới hạn rõ ràng của các biện pháp khẩn cấp. Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà phát biểu thảo luận Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội quan tâm đến dự thảo Luật Dẫn độ. Về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng, đại biểu cho rằng cần sửa đổi bổ sung đối tượng là “tổ chức quốc tế” hoặc “chủ thể được công nhận có quyền yêu cầu dẫn độ theo điều ước quốc tế” nhằm tạo điều kiện thi hành luật linh hoạt hơn trong các mối quan hệ hợp tác đa phương. Theo đại biểu, trong Điều 1 của dự thảo Luật cần bổ sung nguyên tắc ưu tiên áp dụng điều ước quốc tế về dẫn độ mà Việt Nam là thành viên khi có mâu thuẫn với luật nội địa; đồng thời cần bổ sung nguyên tắc bảo đảm quyền con người trong dẫn độ và làm rõ cụm từ “tập quán quốc tế” để bảo đảm tính minh bạch. Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà cũng kiến nghị cơ quan soạn thảo cần làm rõ khái niệm “tội phạm nghiêm trọng” và quy định rõ các trường hợp không dẫn độ, như: Tội phạm chính trị, có nguy cơ tử hình; làm rõ phạm vi áp dụng hình phạt tối thiểu từ 1 năm trở lên là theo pháp luật Việt Nam hay theo nước yêu cầu dẫn độ. Đặc biệt, cần bổ sung quy định cụ thể để lấy ý kiến Chủ tịch nước trong trường hợp nước ngoài yêu cầu không thi hành án tử hình. Đại biểu Lê Nhật Thành phát biểu Đại biểu Lê Nhật Thành, Ủy viên chuyên trách Hội đồng Dân tộc của Quốc hội quan tâm đến trình tự, thủ tục bắt người trong trường hợp khẩn cấp để dẫn độ (Điều 33). Theo đại biểu, nên bổ sung quy định về trình tự, thủ tục bắt người trong trường hợp khẩn cấp để dẫn độ khi chưa có yêu cầu dẫn độ chính thức từ phía nước ngoài nếu đáp ứng được 2 điều kiện: Cung cấp đủ thông tin và cam kết thực hiện đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 2 Điều 33 của dự thảo Luật. Đại biểu phân tích, các quốc gia đều có quy định sẽ bắt tạm giam người có thông báo đỏ của Interpol hoặc người bị yêu cầu bắt khẩn cấp để dẫn độ trong một khoảng thời gian nhất định. Sau khi bắt được đối tượng này, các quốc gia sẽ thông báo cho nhau và đề nghị nước được thông báo gửi yêu cầu dẫn độ. Nếu không được yêu cầu dẫn độ trong khoảng thời gian nêu trên, các quốc gia đó sẽ thả người./.